ĐẢNG ĐÃ HỌP XONG ĐẾN PHIÊN CỦA QUỐC HỘI
Theo basamvietnam ngày 23/10/2012
Ghi chú: Dưới đây là bản gốc bài viết của TS Tô Văn Trường và bản được Tuần Việt Nam biên tập, đăng tải. Trên bản gốc, những đoạn màu đỏ sẫm là được TVN chỉnh sửa, màu đỏ tươi là bị lược bỏ.
Tô Văn Trường
Mặc
dù gần đây, Quốc hội trước sự đòi hỏi thúc bách của cuộc sống và lòng
dân đã có một số bước tiến trong đổi mới tư duy và phương thức hoạt động
để thực hiện tốt hơn chức năng của mình. Kết quả bỏ phiếu không thông
qua kế hoạch xây dựng dự án đường sắt cao tốc Bắc Nam là một điển hình
tuy hiếm hoi nhưng có ý nghĩa lịch sử. Một số đại biểu Quốc hội đã thể
hiện trình độ, bản lĩnh và trách nhiệm cao của mình trước tình hình phát
triển của đất nước, được đông đảo cử tri cả nước yêu mến, tin cậy.
Nhân dân mong muốn và đỏi hỏi ngày càng có nhiểu đại biểu đủ bản lĩnh
như vậy, xứng đáng là người đại biểu của nhân dân. Kỳ họp Quốc
hội lần này, diễn ra ngay sau Hội nghị lần thứ 6 của của Ban chấp hành
Trung ương Đảng. Cử tri hy vọng cơ quan quyền lực tối cao do dân bầu ra
sẽ có nhiều quyết sách quan trọng và để lại dấu ấn, đặc biệt trong bối
cảnh chính trị, kinh tế, xã hội hiện nay.
Về công tác lập hiến, lập pháp.
Cử tri mong muốn Quốc hội thảo luận kỹ
hơn, sâu hơn về Hiến pháp sửa đổi năm 1992, nhất là đảm bảo quyền dân
chủ thực sự, quyền con người theo các chuẩn mực quốc tế, quyền phúc
quyết của nhân dân đối với Hiến pháp. Gạt
bỏ những nội dung chỉ mang tính tuyên truyền, không có tính pháp lý.
Thảo luận kỹ hơn, sâu hơn về các luật để luật có tính khả thi, các nội
dung có tính hệ thống. Nhiều người dân cho rằng quan điểm về kinh
tế thị trường định hướng XHCN với đặc trưng chủ yếu là sở hữu toàn
dân đối với đất đai và phần lớn tư liệu sản xuất trên thực tế đã nuôi
dưỡng những nhóm lợi ích hưởng nhiều đặc quyền dẫn đến tình trạng bất
công và tham nhũng tràn lan, khoảng cách giàu nghèo ngày càng trầm
trọng. Chính sách đất đai đề ra, trước hết phải bảo đảm quyền lợi cho
nông dân, không tạo ra kẽ hở để người có quyền và người có tiền thông
đồng trục lợi trên lưng người dân như lâu nay vẫn xảy ra.
Về công tác giám sát đối với hoạt động của Chính phủ và
các cơ quan hành pháp , nhân dân mong mỏi Quốc hội phải cụ thể và
triệt để (truy đến cùng các vụ thất thoát, các câu kết ngầm giữa các
nhóm lợi ích; chỉ mặt gọi tên như Vinashin, Vinalines,…). Quốc hội cần
hoàn thiện cơ chế và bộ công cụ giám sát, với những quy định hợp lý, có
tính khả thi về việc bỏ phiếu tín nhiệm, điều tra các vụ việc và tăng
cường hiệu quả, hiệu lực giám sát. Các đại
biểu Quốc hội không cần phải bỏ phiếu thăm dò mà có quyền và cần phải bỏ
phiếu tín nhiệm trực tiếp đối với những người lãnh đạo được Quốc hội
bầu hoặc phê chuẩn mà không còn xứng đáng với cương vị được giao.
Cử tri mong muốn Quốc hội chủ động xác
định các chủ đề giám sát chung có ý nghĩa thiết thực, cấp bách đối với
đời sống của người dân, phát triển kinh tế, an sinh xã hội và bảo vệ Tổ
quốc. Ví dụ: Giám sát về hoạt động của ngân hàng, về cơ cấu lại kinh tế
nhà nước, về chấn chỉnh đầu tư công, thiết thực phòng, chống tham
nhũng, hoạt động ngoại giao, quốc phòng gắn với phát huy sức mạnh của
lòng dân và sự ủng hộ quốc tế để bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn
lãnh thổ của Tổ quốc.
Hội đồng dân tộc và các Ủy ban của Quốc
hội tăng cường giám sát các công trình thuộc lĩnh vực mình phụ trách; Ví
dụ như dự án khai thác bauxite, khai thác khoáng sản nói chung, việc
xây dựng và hoạt động của các nhà máy thủy điện, dự án điện hạt nhân, tu
bổ di sản văn hóa…; coi trọng việc giám sát tình trạng vi phạm quyền
công dân, đặc biệt là đối với những người bày tỏ chính kiến một cách ôn hòa.
Trong việc thực hiện chức năng quyết định các vấn đề quan trọng của
quốc gia, Quốc hội cân nhắc kỹ mỗi khi quyết định các dự án về kinh tế
có vốn đầu tư lớn và tác động lớn đến an sinh, xã hội và môi trường.
Quốc hội cần thể chế hóa phản biện xã
hội, coi đó là công cụ bắt buộc, thân thiện và hữu hiệu, không trộn lẫn
nó với những khái niệm mù mờ, sợ lợi dụng, sợ chống phá,…trong khi phần
lớn các trường hợp phản biện đều thể hiện thiện chí của những người quan
tâm đến phát triển đất nước.
Trong công tác lập pháp, giám sát và
quyết định những vấn đề quan trọng, Quốc hội cần có nhiều hình thức sử
dụng và phát huy đội ngũ chuyên gia mạnh, lành nghề có tư duy độc lập,
đồng thời thực hiện cơ chế minh bạch, công khai để khơi dậy khả năng
đóng góp ý kiến và tham gia giám sát của nhân dân.
Bài toán về kinh tế
Tình hình kinh tế hiện nay đang rất khó
khăn về mọi mặt ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của mọi tầng lớp nhân
dân, đặc biệt là người nghèo. Nhiều chuyên gia có thiện chí, muốn hiến
kế cho Nhà nước nhưng “bó tay.com” vì không có nguồn thông tin số liệu tin cậy để phân tích, đánh giá. Hầu hết, các Tập đoàn kinh tế độc quyền đều không công bố thông tin với bất kỳ hình thức nào, dù pháp luật yêu cầu.
Công cụ giám sát của chủ sở hữu Nhà nước hầu hết là dựa vào báo cáo của
chính các đối tượng được giám sát, thường là không đầy đủ, kịp thời;
chưa kể tính trung thực của báo cáo thường là khó kiểm chứng.
Nổi cộm bài toán kinh tế là vấn đề ngân
hàng “qua mặt” luật tín dụng, vấn đề nợ xấu ngân hàng, đặc biệt là nợ
xấu của doanh nghiệp nhà nước. Nếu các chuyên gia có uy tín và chuyên
môn không vào cuộc, xem xét lại toàn bộ luật lệ về tín dụng, chứng
khoán, để nhanh chóng sửa đổi thì các vụ bê bối khác sẽ tiếp tục nổ ra và sẽ còn khốn đốn hơn nhiều. Một
số thông tin từ cơ quan tài chính, ngân hàng , từ IMF, ADB và báo chí
ở Việt Nam cho chúng ta thấy với số liệu năm 2011: tổng nợ của doanh
nghiệp nhà nước tương đương 52,2 tỷ USD, bằng 43% GDP, riêng phần doanh
nghiệp nhà nước nợ các ngân hàng là 24,5 tỷ US, trong đó 47% là nợ
xấu. Vấn đề là họ nợ ai? Loại ngân hàng nào? Chắc cũng chủ yếu là ngân
hàng quốc doanh. Không thể bàn giải pháp nếu không có số liệu cụ thể. Do
đó, Quốc hội phải vào cuộc một cách mạnh mẽ vì “vỡ trận” không còn là
nguy cơ nữa mà có nhiều dấu hiệu cho thấy nó đang xảy ra.
Thảm họa quốc gia về giao thông vận tải
Một trong các vấn đề nhức nhối nhất của
xã hội ta hiện nay là thảm họa quốc gia về giao thông vận tài, với mỗi
năm trên 10.000 người chết và bị thương, thiệt hại kinh tế khoảng 1 tỷ
USD. Người dân Việt Nam không chết vì đói, vì rét mà chết vì tai nạn
giao thông như một cuộc chiến tranh là một điều phi lý nhất.
Khi thảo luận về kế hoạch phát triển
kinh tế-xã hội, đề nghị Quốc hội đặc biệt quan tâm đến tình trang lãng
phí quá lớn đầu tư công trong lĩnh vực giao thông vận tải với nhiều siêu
dự án, tốn kém hàng chục tỷ USD . Vinashin – Vinaline đua nhau xây dựng
cảng biển một cách tràn làn, không hiệu quả , thua lỗ triền miên. Ngay
dự án cảng Lạch Huyện ( đầu tư cả tỷ đô la) còn nhiều bất cập cả về kỹ
thuật, kinh tế và môi trường, chưa được Hội đồng đánh giá tác động môi
trường (ĐTM) của Nhà nước xem xét, đánh giá, nhưng Bộ Giao thông
đã cho bán 2 gói thầu để làm chuyện đã rồi. Hàng không thì đua nhau
xây sân bay kể cả sân bay quốc tế , trong khi thua lỗ, phải giật gấu, vá
vai.
Đường sắt thì cũ kỹ lạc hậu , lại đầu tư 2 tỷ USD kiên cố hóa đường sắt khổ hẹp 1 mét ( không thông qua Quốc hội ) để tham vọng chạy 120 km/giờ, có chuyên gia đã cảnh báo sẽ thất bại nguy cơ mất trắng 2 tỷ USD. Trong
khi ngân khố đất nước đã cạn kiệt lại say mê các dự án xây dựng đường
sắt cao tốc Hà Nội-Vinh, TP.HCM-Nha Trang với kinh phí dự toán 22 tỷ
USD. Có 5 loại hình vận tải thì
đường sắt , đường biển, hàng không đã thất bại nặng nề và trờ thành các
Vina…thị phần chỉ còn đạt được 2% về hành khách và 15% về hàng hóa, thua
xa cả đường sông !
Nguyên nhân
của thảm họa quốc gia về giao thông vận tải do sự thất bại của Nhà nước
trên 3 loại hình này đã dồn thị phần vận tải lên đường bộ gây hỗn loạn
và thảm họa giao thông. Cử tri mong muốn Quốc hội cần có giám
sát đặc biệt để ngăn chặn lãng phí đầu tư công trong giao thông vận tải.
Cần đột phá vào ngành đường sắt, hàng không để giảm thiểu mật độ lưu
thông trên đường bộ, giảm ùn tắc và tai nạn giao thông. Bộ Giao thông
vận tải phải đưa ra được giải pháp, lộ trình cụ thể trình Quốc hội để
giải bài toán giao thông cho Việt Nam.
Thay cho lời kết
Đảng đã họp xong, đến phiên
của Quốc hội. Có 2 việc hệ trọng nhất thì Đảng đã kết luận rồi. Thứ
nhất là sửa Hiến pháp phải trong khuôn khổ Cương lĩnh của Đảng và
không có tam quyền phân lập; Thứ hai là Luất đất đai thì Đảng cũng đã
quyết ruộng đất vẫn thuộc quyền sở hữu toàn dân do Đảng và Nhà nước đại
diện.
Liệu cơ quan dân cử sau khi tập hợp ý kiến cử tri có thấy “ý đảng” hợp
“lòng dân” không? Nếu không thì cần nghiên cứu và làm rõ thêm để “tham
mưu” lại cho Đảng lãnh đạo. Người dân mong muốn và yêu cầu Quốc
hội thực sự là cơ quan quyền lực cao nhất của Nhà nước, phản ánh ý
chí và nguyện vọng của nhân dân trong việc xây dựng Hiến pháp và pháp
luật.
——-
Đặt hàng Quốc hội
23/10/2012 07:02
Diễn ra ngay sau Hội nghị lần thứ 6 của của Ban chấp hành Trung ương
Đảng, cử tri kì vọng cơ quan quyền lực cao nhất do dân bầu ra sẽ có
nhiều quyết sách quan trọng và để lại dấu ấn, đặc biệt trong bối cảnh
chính trị, kinh tế, xã hội hiện nay.
Lập hiến và lập pháp
Cảm giác chung của nhiều người là các vấn đề được đặt ra từ Nghị
quyết 4 và sau Hội nghị lần thứ 6 của Trung ương Đảng vừa qua vẫn còn
nóng bỏng, đòi hỏi Quốc hội phải đi thẳng vào các vấn đề cốt lõi của dân
tộc, đất nước.
Thảo luận kĩ, sâu về Hiến pháp sửa đổi năm 1992, cử tri mong Quốc hội
làm rõ, để đảm bảo đảm bảo quyền dân chủ thực sự, quyền con người theo
các chuẩn mực quốc tế, quyền phúc quyết của nhân dân đối với Hiến pháp.
Điều không kém quan trọng là dám mạnh dạn gạt bỏ những quan điểm đã lỗi
thời, phần nhiều mang tính tuyên truyền, và tăng thêm những quyền và cơ
chế thực hiện quyền của dân mang tính thực chất.Quốc hội kì này cũng
đứng trước nhiều vấn đề về xây dựng luật pháp để đảm bảo luật có tính
khả thi, các nội dung có tính hệ thống.Đơn cử, với Luật Đất đai (sửa
đổi), nhiều người cho rằng, có những nội dung trên thực tế đã nuôi dưỡng
những nhóm lợi ích hưởng nhiều đặc quyền, dẫn đến tình trạng bất công
và tham nhũng lan tràn, khoảng cách giàu nghèo ngày càng trầm trọng.
Chính sách đất đai đề ra, trước hết phải bảo đảm quyền lợi cho nông dân,
không tạo ra kẽ hở để người có quyền và người có tiền thông đồng trục
lợi trên lưng người dân như lâu nay vẫn xảy ra.
Về công tác giám sát đối với hoạt động của cơ quan hành pháp , nhân
dân mong mỏi Quốc hội phải cụ thể và triệt để (truy đến cùng các vụ thất
thoát, các câu kết ngầm giữa các nhóm lợi ích; chỉ mặt gọi tên như
Vinashin, Vinalines,…). Quốc hội cần hoàn thiện cơ chế và bộ công cụ
giám sát, với những quy định hợp lý, có tính khả thi về việc bỏ phiếu
tín nhiệm, điều tra các vụ việc và tăng cường hiệu quả, hiệu lực giám
sát. Có lẽ, không nên chỉ dừng ở hình thức thăm dò tín nhiệm, mà các đại
biểu Quốc hội có quyền và cần phải bỏ phiếu tín nhiệm trực tiếp đối với
những người lãnh đạo được Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn, một khi những
người này không còn xứng đáng với cương vị được giao.Cử tri mong muốn
Quốc hội chủ động xác định các chủ đề giám sát chung có ý nghĩa thiết
thực, cấp bách đối với đời sống của người dân, phát triển kinh tế, an
sinh xã hội và bảo vệ Tổ quốc. Ví dụ: Giám sát về hoạt động của ngân
hàng, về cơ cấu lại kinh tế nhà nước, về chấn chỉnh đầu tư công, thiết
thực phòng, chống tham nhũng, hoạt động ngoại giao, quốc phòng gắn với
phát huy sức mạnh của lòng dân và sự ủng hộ quốc tế để bảo vệ độc lập,
chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc.Hội đồng dân tộc và các Ủy ban
của Quốc hội tăng cường giám sát các công trình thuộc lĩnh vực mình phụ
trách; Ví dụ như dự án khai thác bauxite, khai thác khoáng sản nói
chung, việc xây dựng và hoạt động của các nhà máy thủy điện, dự án điện
hạt nhân, tu bổ di sản văn hóa…; Việc giám sát thực hiện quyền công dân
cũng như tình trạng vi phạm quyền công dân trong các mặt đời sống cũng
cần đảm bảo.Trong việc thực hiện chức năng quyết định các vấn đề quan
trọng của quốc gia, Quốc hội cân nhắc kỹ mỗi khi quyết định các dự án về
kinh tế có vốn đầu tư lớn và tác động lớn đến an sinh, xã hội và môi
trường.Trong công tác lập pháp, giám sát và quyết định những vấn đề quan
trọng, Quốc hội cần có nhiều hình thức sử dụng và phát huy đội ngũ
chuyên gia mạnh, lành nghề có tư duy độc lập, đồng thời thực hiện cơ chế
minh bạch, công khai để khơi dậy khả năng đóng góp ý kiến và tham gia
giám sát của nhân dân.
Phản biện xã hội cũng cần được Quốc hội sớm thể chế hóa, coi đó là
công cụ bắt buộc, thân thiện và hữu hiệu, không trộn lẫn nó với những
khái niệm mù mờ, vượt lên tâm lí sợ lợi dụng, sợ chống phá,… Thực tế,
phần lớn các trường hợp phản biện đều trên tinh thần xây dựng và hợp
tác, thể hiện thiện chí của những người quan tâm đến phát triển đất
nước.
Bài toán về kinh tế
Tình hình kinh tế hiện nay đang rất khó khăn về mọi mặt ảnh hưởng
trực tiếp đến đời sống của mọi tầng lớp nhân dân, đặc biệt là người
nghèo. Nhiều chuyên gia có thiện chí, muốn hiến kế cho Nhà nước nhưng
đành chịu bó tay bởi thiếu nguồn thông tin số liệu tin cậy để phân tích,
đánh giá.
Các Tập đoàn kinh tế độc quyền không công bố thông tin ngay cả đó là
đòi hỏi của luật định. Công cụ giám sát của chủ sở hữu Nhà nước, trong
khi đó hầu hết là dựa vào báo cáo của chính các đối tượng được giám sát,
thường là không đầy đủ, kịp thời; chưa kể tính trung thực của báo cáo
thường là khó kiểm chứng.
Nổi cộm bài toán kinh tế là vấn đề ngân hàng “qua mặt” luật tín dụng,
vấn đề nợ xấu ngân hàng, đặc biệt là nợ xấu của doanh nghiệp nhà nước.
Nếu các chuyên gia có uy tín và chuyên môn không vào cuộc, xem xét lại
toàn bộ luật lệ về tín dụng, chứng khoán, để nhanh chóng sửa đổi thì các
vụ bê bối khác có thể tiếp tục nổ ra. Không thể bàn giải pháp nếu không
có số liệu cụ thể.
Thảm họa quốc gia về giao thông vận tải
Một trong các vấn đề nhức nhối nhất của xã hội ta hiện nay là thảm
họa quốc gia về giao thông vận tài, với mỗi năm trên 10.000 người chết
và bị thương, thiệt hại kinh tế khoảng 1 tỷ USD. Người dân Việt Nam
không chết vì đói, vì rét mà chết vì tai nạn giao thông như một cuộc
chiến tranh là một điều phi lý nhất.
Khi thảo luận về kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội, cử tri mong Quốc
hội đặc biệt quan tâm đến tình trang lãng phí quá lớn đầu tư công trong
lĩnh vực giao thông vận tải với nhiều siêu dự án, tốn kém hàng chục tỷ
USD. Vinashin – Vinaline đua nhau xây dựng cảng biển một cách tràn làn,
không hiệu quả, thua lỗ triền miên. Ngay dự án cảng Lạch Huyện (đầu tư
cả tỷ đô la) còn nhiều bất cập cả về kỹ thuật, kinh tế và môi trường,
chưa được Hội đồng đánh giá tác động môi trường (ĐTM) của Nhà nước xem
xét, đánh giá, nhưng đã cho bán 2 gói thầu để làm chuyện đã rồi. Hàng
không thì đua nhau xây sân bay kể cả sân bay quốc tế, trong khi thua lỗ,
phải giật gấu, vá vai.
Hệ thống đường sắt, trong khi đó, cũ kĩ, lạc lậu, lại đầu tư hàng tỷ
đôla để kiên cố hóa đường sắt khổ hẹp (vốn không còn dùng nhiều trên thế
giới). Nguy cơ lãng phí nhãn tiền! Đấy là chưa kể trong lúc ngân khố
cạn kiệt, không ít người vẫn say sưa với kế hoạch đường sắt cao tốc tốn
kém.
Cử tri mong muốn Quốc hội cần có giám sát đặc biệt để ngăn chặn lãng
phí đầu tư công trong giao thông vận tải. Cần đột phá vào ngành đường
sắt, hàng không để giảm thiểu mật độ lưu thông trên đường bộ, giảm ùn
tắc và tai nạn giao thông. Bộ Giao thông vận tải phải đưa ra được giải
pháp, lộ trình cụ thể trình Quốc hội để giải bài toán giao thông cho
Việt Nam.
Thay cho lời kết
Đảng đã họp xong, đến phiên của Quốc hội. Có 2 việc hệ trọng nhất
Đảng đã kết luận rồi. Thứ nhất là sửa Hiến pháp phải trong khuôn khổ
Cương lĩnh của Đảng và không có tam quyền phân lập; Thứ hai là Luất đất
đai thì Đảng cũng đã quyết ruộng đất vẫn thuộc quyền sở hữu toàn dân do
Đảng và Nhà nước đại diện.
Người dân mong muốn và yêu cầu Quốc hội thực sự là cơ quan quyền lực
cao nhất của Nhà nước, phản ánh ý chí và nguyện vọng của nhân dân trong
việc xây dựng Hiến pháp và pháp luật.
Tô Văn Trường
Nguồn: Tuần Việt Nam
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét